Şubat sonunda başlayarak dünya ekonomisini etkisi altına alan çatışmanın yankıları, ABD vatandaşlarının günlük giderlerine doğrudan yansımaya devam ediyor. Moody’s Analytics’in başekonomisti Mark Zandi’nin değerlendirmesine göre, savaşın başladığı 28 Şubat’tan bu yana Amerikan haneleri yakıt, gıda, ulaşım ve finansman kalemlerinde ortalama 1.000 dolar ek maliyetle karşı karşıya kaldı. Rapor, mayıs ayındaki enflasyonun son üç yılın zirvesine çıkmasıyla birlikte kamuoyuna açıklandı.
En ağır yük akaryakıt maliyetlerinde alınan artışla ölçülüyor. Gallon başına benzin fiyatı mayıs ayında 4,56 dolar seviyesine yükselirken, aileler ortalama 300 dolar daha fazla yakıt gideriyle karşılaştı. Meydana gelen motorin yükselişi ise üretim ve lojistik maliyetlerini yükselterek market raflarına yansıdı. Bu durum, hanelerin gıda harcamalarını da yaklaşık 200 dolar artırdı.
Dolaylı maliyetler ve finansman yükleri ise en az doğrudan artış kadar önemli. Enflasyonun yüksek kalması nedeniyle ABD Merkez Bankası’nın faiz indirimlerini ertelemesi, hanelere yaklaşık 150 dolar ek finansman yükü olarak geri dönüyor. Ayrıca jet yakıtı fiyatlarındaki artış uçak biletlerini pahalılaştırırken, bunun ortalama maliyeti yaklaşık 100 dolar olarak hesaplandı. İran’a karşı yürütülen askeri operasyonların vergilere yansıması ise hane başına yaklaşık 250 dolar tutarında ek yük olarak değerlendirildi.
Gerçek maliyetin daha yüksek olabileceği konusunda uyarı yapan Zandi, hesaplamaların ihtiyatlı olduğunu ve toplam yükün bu tahminin üzerinde olabileceğini belirtti. Bu konudaki bağımsız araştırmalar da benzin ve motorin fiyatlarındaki artışın yalnızca tüketicilere toplam 64 milyar dolarlık ek maliyet getirdiğini gösteriyor. Haziran anketlerinde Amerikalıların üçte ikisi, yükselen yakıt fiyatlarının kendilerini ekonomik olarak zorladığını ifade etti.
İlgili gelişmeler ve analizler için Ekonomi Haberleri sayfamızdaki güncel verileri takip edebilirsiniz.
