Avrupa, yaz seyahat döneminin en yoğun periyoduna hudutlu jet yakıtı stokuyla girdi.
Haziran başında 38 milyon varil olarak hesaplanan stokların, bölgedeki talebi 30 günden daha kısa müddet karşılayabileceği belirtildi. ABD’nin jet yakıtı stokları ise birebir periyotta 99 milyon varil düzeyinde bulunuyordu.
Açık 600 bin varile yaklaşabilir
Enerji danışmanlık şirketi Energy Aspects, Avrupa’nın üçüncü çeyrekte günlük yaklaşık 600 bin varillik jet yakıtı açığıyla karşılaşabileceğini öngörüyor.
Aynı devirde ABD’de günlük 116 bin varil, Asya Pasifik bölgesinde ise 425 bin varil arz fazlası bekleniyor.
İngiltere, Fransa ve Almanya, rafineri kapanışları ve ithalata yüksek bağımlılık sebebiyle tedarik kesintilerine karşı en kırılgan ülkeler arasında gösteriliyor.
Rekor ithalat yetmedi
Avrupa’nın jet yakıtı ithalatı haziran ayında günlük 673 bin varile ulaşarak Ekim 2025’ten bu yana en yüksek düzeye çıktı.
ABD ve Nijerya bölgenin en büyük tedarikçileri olurken Kanada, Hindistan, Güney Kore ve Kuveyt’ten de yeni sevkiyatlar yapıldı.
İthalattaki artışa ve Avrupa rafinerilerinin üretimi yükseltmesine karşın stoklar kritik düzeyde kaldı. İtalya’daki rafineriler yılın birinci dört ayında jet yakıtı üretimini yüzde 10 artırdı.
Hürmüz riski sürüyor
Avrupa, İran ile çatışmalar başlamadan evvel jet yakıtı ithalatının yaklaşık yarısını Orta Doğu’dan karşılıyordu.
Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğinin tekrar aksaması, Avrupa’nın Körfez ülkelerinden yaptığı ithalatın bir sefer daha kesilmesi riskini artırıyor.
Avrupa Birliği rafinerileri, bölgedeki jet yakıtı tüketiminin yaklaşık yüzde 70’ini karşılıyor. Kalan kısmın ithalatla sağlanması, jet yakıtını Avrupa’nın en kırılgan petrol eserlerinden biri haline getiriyor.
Ulusal rezervler gündemde
Avrupa Komisyonu, piyasada şimdi fizikî yakıt kıtlığı bulunmadığını lakin bölgesel tedarik sıkıntılarının ortaya çıkabileceğini belirtti.
Koşulların berbatlaşması halinde ülkelerin acil durum rezervlerinden koordineli biçimde jet yakıtı sağlanması pahalandırılacak.
Komisyon, rezerv kullanımının gündeme gelmesi durumunda yakıt tasarrufu sağlayacak tedbirlerin de eş vakitli uygulanması gerektiğini bildirdi.
Bilet indirimi beklenmiyor
Kuzeybatı Avrupa’da jet yakıtının varil fiyatı mart sonunda görülen 215,32 dolarlık rekor düzeyden 133,27 dolara kadar geriledi.
Yakıt sarfiyatları, havayolu şirketlerinin toplam işletme maliyetlerinin yaklaşık yüzde 20-25’ini oluşturuyor.
Buna karşılık güçlü yolcu talebi ve sonlu uçuş kapasitesi sebebiyle yakıt fiyatlarındaki gerilemenin kısa vadede uçak bileti fiyatlarına indirim olarak yansıması beklenmiyor.
Vargı Ekonomi Haberleri
