KKTC Ekonomi ve Enerji Bakanı Olgun Amcaoğlu, ülkenin 2030 yılına kadar ekonomik hedeflerini paylaştı. Turizmde hedeflenen artışla yatak kapasitesi ve konaklama süresinde iyileştirmeler öngörülüyor; buna paralel olarak üretim ve tarım alanlarında da ek talepler düşünülüyor. 2030 planı kapsamında turizmde turist sayısının iki milyondan dört milyona çıkması ve yatak kapasitesinin 32 bindən 50 bine yükseltilmesi hedefleniyor. Ayrıca konaklamada ortalama gecelik süre 3.5 günden 5 güne çıkarılarak turizmden elde edilecek katma değerin artması amaçlanıyor; bu büyüme ile birlikte üretimde ek ihtiyaçlar da gündeme gelecektir.
Güvercinlik 3 adıyla planlanan 1 milyon 300 bin metrekarelik alanda altyapı maliyetinin yaklaşık 22 milyon dolar olduğu, yeni sanayi bölgesinin inşa edilmesi bekleniyor. Bölgeye 5 bin ila 20 bin metrekare arasında değişen sanayi arsaları yer alacak; serbest bölge yasa tasarısı Meclis’e sunuldu ve bu alanın sıfır gümrüklü bir ‘free zone’ olarak işlemesi hedefleniyor. Projede enerji santralinde iki depolamalı sistem bulunacak ve bölge içinde kreş ile bir meslek lisesi de yer alacak. Ayrıca gelecek hafta Türkiye ile imzalanacak Ekonomik ve Mali İşbirliği Protokolü kapsamında KKTC–Ankara ortak projeleri 2026 takviminde değerlendirilecek.
Güneş enerjisi kapasitesi büyüyor Amcaoğlu, adanın yıllık ortalama güneşlenme süresinin yüksek olduğunu ve enerji ihraç etme potansiyelinin bulunduğunu belirtti. 2030’a kadar kurulu güneş gücü kapasitesinin şu anki 594 MW’den 1.050 MW’a çıkarılması için kooperatifler üzerinden çalışmalar sürüyor. İki yol arasında karar alındığında ya ana kara ile elektrik bağlantısı kurulacak ya da depolamalı sistemler üzerinden üretim ve enerji yönetimi sağlanacak.
Son 5 yılda kaydedilen büyüme Amcaoğlu, reel sektördeki istihdamın son beş yılda iki katına çıktığını vurguladı. 2021’de 88 bin olan çalışan sayısının bugün yaklaşık 170 bine ulaştığını söyleyen bakan, teşviklerin artarak devam edeceğini ve özellikle üretici kesimin ekonomide kilit rol oynamaya devam edeceğini ifade etti. Enflasyon ve bütçe başlıklarındaki dengelerin korunması için akaryakıt fiyatlarındaki sabit tutulma ve enerji maliyetlerinin kamu tarafından karşılanması politikası sürdürülüyor.
Sanayide yapısal reformlar talebi KKTC Sanayi Odası temsilcileri, mevcut yapıların üretimi desteklemediğini ve rekabet gücünün artırılması için kapsamlı reformlar gerektiğini belirtti. Özellikle sanayi bölgelerindeki parsellerin bazı durumlarda üreticiye değil, yüksek maliyetli kiralama ve bazı vakalarda hava parası ödenerek devirlerle değerlendirildiği belirtilirken, gerçek üreticilerin bölge dışındaki arazilere yönelmek zorunda kaldıkları ifade edildi. Ayrıca işletmelerin enerji giderlerinin toplam maliyetler içindeki payı yüksektir ve vasıflı işçi bulma konusunda karşılaşılan zorluklar gündeme getirildi. Enerji üretimini kendi kaynaklarıyla karşılayabilme izninin verilmesi ve vergi ile prim maliyetlerinin yanında asgari ücretin yüksek olmasıyla ilgili sıkıntılar da dile getirildi.