Yakıt ürünlerine uygulanan Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) tutarlarının, fiyat hareketlerine bağlı olarak belirlenmesini sağlayan eşel mobil sisteminde yeni bir döneme girildi. Cumhurbaşkanı Kararıyla uygulama üç aylık bir geçiş sürecinin ardından tamamen sonlandırılacak şekilde düzenlendi. Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan edinilen bilgilere göre, akaryakıt ve petrol ürünleri ile alkollü içecekler ve tütün mamullerinde ÖTV tutarları her yıl TÜİK’in Yİ-ÜFE verilerine göre güncellenir; Cumhurbaşkanı’nın yetkisi kapsamında ise bu tutarlarda ekonomik, mali ve sosyal şartlar doğrultusunda değişiklik yapılabilir.
Yeni dönemde eşel mobil sisteminin işleyişi yeniden yapılandırıldı. Karar, rafineri fiyatlarındaki değişimler ÖTV ve pompa fiyatlarına yansıyan mevcut yüzde 75–yüzde 25 oranlarını revize ediyor. Buna göre, iç üretici fiyatlarındaki artışlarda 31 Temmuz’a kadar ÖTV indiriminin %50’si, 1 Ağustos–30 Eylül dönemi için ise %25’i uygulanacak. Fiyatlarda düşüş olması halinde ise indirim kadar ÖTV artırılacak ve sistem 1 Ekim itibarıyla tamamen sona erecek.
Temmuz ayı için Yİ-ÜFE güncellemesi askıya alındı. Bu yılın temmuz-aralık dönemi için Yİ-ÜFE esaslı güncelleme ÖTV Kanunu kapsamında (I) sayılı listedeki ürünler için uygulanmayacak. Dört aylık uygulama süreciyle dezenflasyon hedeflenen etkisiyle değerlendirildi ve küresel petrol fiyatlarındaki düşüş eğiliminin sürmesi beklenerek, sistemin kademeli kaldırılmasının enflasyona olumsuz etkisinin sınırlı olacağı öngörüldü. Ayrıca bütçe üzerindeki yükün de sonlandırılması amaçlanıyor.
Sigarada vergi ayarlaması—Resmi Gazete’de yayımlanan başka bir Cumhurbaşkanı Kararıyla sigaraya ilişkin maktu ve asgari maktu ÖTV tutarlarında değişiklik yapıldı. Mevcut uygulamada asgari maktu ve maktu ÖTV tutarları her yıl ocak ve temmuz aylarında altı aylık Yİ-ÜFE oranı kadar güncelleniyordu; nispi vergi oranında ise değişiklik yapılmadı. Üreticilerin olası vergi artışını karşılayabilmesi için ürün fiyatlarında büyütme yapmaları gerekecek. Yeni kararla sigarada ÖTV oranı %42 olarak belirlendi ve asgari maktu tutarı 2,2953 lira, maktu tutarı ise 23,7404 lira olarak güncellendi. Ayrıca yılın temmuz-aralık dönemi için Yİ-ÜFE kaynaklı güncelleme uygulanmayacak. Sigara için toplam nihai fiyat artışında gerekli minimum artış 2,91 liraya geriledi; nispi vergi oranındaki azaltmanın doğurabileceği vergi kaybı, paket başına alınan maktu verginin artırılmasıyla telafi edilecek.
Tütün ve alkollü içeceklerde güncelleme süreci sürüyor. Sigaradan bağımsız olarak tütün mamullerinde temmuz-aralık döneminde Yİ-ÜFE üzerinden vergi güncellemesi yapılacak; alkollü içecekler için de aynı çerçevede güncelleme öngörülüyor.
