Ticari Reklam ve Haksız Uygulamalara Yeni Düzenleme: Dijital İçerikler ve Tüketici Koruması

Sosyal medyada dolandırıcılığı engellemeyi ve tüketici güvenini artırmayı amaçlayan düzenlemeye göre yapay zekâ ile üretilen içerikler artık insanların yerini alacak gibi görünen dijital karakterlere “yapay zekayla üretildi” ibaresiyle açıkça işaret edilecek. Bu değişiklik, tüketicinin karar süreçlerini etkilemeye yönelik sahte içeriklere karşı korunmasını hedefliyor ve gerçek kişilerden türetilen dijital kopyaların, bir ürünün deneyimlendiği izlenimini vermesinin yasaklandığını vurguluyor. Karanlık tasarım uygulamalarına karşı intensif denetimler devreye alınıyor. Tüketiciyi istenmeyen işlemlere yönlendiren, abonelikten çıkmayı güçleştiren veya stoktaki az ürün imgesini yansıtan uygulamalar, inceleme kapsamına alınacak ve gerektiğinde durdurma veya para cezası gibi yaptırımlarla karşılaşacak. Influencer marketing alanında da kayıtdışılığa karşı net bir duruş sergileniyor. Gizli reklam olarak kalan etkileşimler artık reklam veya tanıtım niteliğinde olarak belgelenmeli ve bu doğrultuda yaptırımlar uygulanacak. Her türlü çıkar karşılığının (hediyeler, davetler, indirimler) açıkça reklam veya tanıtım olarak belirtilmesi zorunlu hale geliyor. Yeşil aklama endişesine karşı, çevreci ifadelerden yararlanma izni, bağımsız onaylar veya akredite kuruluş belgeleri olmadan düzenlenemeyecek. Doğa dostu ve sürdürülebilir suçlamaları, bu doğrulama olmadan reklam malzemeleri olarak kullanılamayacak ve çevresel kaygısı olan tüketicilerin duygusal manipülasyonuna karşı korunacak. Çocuklar için özel koruma tedbirleri artırılarak, oyun ve dijital içerik üzerinden kişisel verilerin toplanması ve profilleme yoluyla hedeflenmesi engellenecek. Bu sayede çocukların sosyal medya üzerinde bir meta olarak kullanılmasının önüne geçilmesi hedefleniyor. Düzenlemenin uygulanmasına ilişkin denetimler sonucunda Reklam Kurulu, aykırılıkları resen incelemeye alacak. Ihlaller için idari para cezalarının tutarları, yayınlandığı mecra ve ihlalin türüne göre değişiklik gösterecek; 2026 yılında cezalar 79 bin 161 liradan 31 milyon 808 bin 530 liraya kadar çıkabiliyor. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre internet kullanıcılarının büyük kısmı sosyal medya üzerinden vakit geçirirken, bu platformlar dolandırıcılık için potansiyel bir kapı olarak değerlendiriliyor. Bakanlık, bu düzenlemelerle dijital ortamı daha güvenli ve adil bir hale getirmeyi amaçlıyor.