Küresel piyasalarda, çip üreticilerinin paylarında devam eden sert satışlar ile Orta Doğu'da artan jeopolitik riskler sebebiyle negatif görünüm öne çıkıyor.
Yapay zekâ yatırımlarının ne zaman güçlü finansal getiri sağlayacağına ait belirsizlik sürerken, yarı iletken şirketlerine yönelik satış baskısı da devam ediyor. Teknoloji paylarının ulaştığı yüksek değerlemeler yatırımcılar arasında tartışılmaya devam ederken, ABD'nin İran'a yönelik akınlarını artırması ve İran'ın bölgedeki misillemelerini sürdürmesi global risk iştahını zayıflatıyor.
Bölgedeki tansiyonun yükselmeye devam etmesi, petrol fiyatlarını yukarı taşırken Hürmüz Boğazı'ndaki gemi geçişlerinin hudutlu kalmasının enflasyon üzerinde yeni baskılar oluşturabileceği bedellendiriliyor.
ABD'de bu hafta açıklanan enflasyon dataları temel fiyat baskılarında yavaşlamaya işaret etse de yatırımcılar, güç fiyatlarındaki yükselişin enflasyondaki düşüş eğilimini bilakis çevirebileceği telaşıyla dataları temkinli karşılıyor.
Analistler, ABD ile İran arasında uzlaşma ihtimalinin giderek zayıfladığına dikkat çekiyor.
Öte yandan yatırımcıların odağında ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinden gelen açıklamalar da bulunuyor. Dallas Fed Başkanı Lorie Logan, enflasyonun yüzde 2 düzeyine yaklaşmaması durumunda bu maksada ulaşılabilmesi için ek siyaset sıkılaşmasının gerekebileceğini söyledi.
Kansas City Fed Başkanı Jeff Schmid ise en büyük telaşının enflasyon olduğunu belirterek, fiyat artışlarının uzun müddettir amacın üzerinde kalmayı sürdürdüğünü söz etti.
Makroekonomik datalar tarafında ABD'de haziran ayı perakende satışları aylık bazda yüzde 0,2 artış göstererek beklentilerle uyumlu gerçekleşti.
İlk sefer işsizlik maaşı müracaatında bulunanların sayısı ise 11 Temmuz ile sona eren haftada 208 bine gerileyerek piyasa varsayımlarının altında kaldı. Açıklanan bilgiler ABD iktisadının dayanıklılığını koruduğuna işaret etti.
Bunun yanında ABD'nin Brezilya'ya yüzde 25 oranında yeni gümrük vergisi uygulama kararı alması, global ticaret tansiyonlarını yine gündeme taşıdı.
Bu gelişmelerin akabinde ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,55 düzeyinde yatay seyrederken, dolar endeksi yüzde 0,1 yükselişle 100,8'e çıktı. Brent petrolün varil fiyatı da yüzde 0,1 artışla 84,1 dolara yükseldi. Orta Doğu'daki tansiyonun tesiriyle Brent petrol haftayı son üç ayın en güçlü haftalık yükselişlerinden biriyle tamamlamaya hazırlanıyor.
Altının ons fiyatı ise 3 bin 976 dolar düzeyinde yatay hareket etti.
ABD-İran tansiyonunun petrol fiyatlarını yüksek tutması ve bunun Fed'in sıkı para siyasetini sürdürebileceği beklentilerini güçlendirmesi altın üzerinde baskı oluşturmayı sürdürüyor.
Analistler, Orta Doğu'daki tansiyon devam ettiği sürece piyasalarda likidite muhtaçlığının süreceğini ve dolar talebinin güçlü kalacağını belirterek, bu durumun altın fiyatlarında düşüş eğilimini destekleyebileceğini söz ediyor.
Yüksek seyreden petrol fiyatlarının enflasyonu maksatların üzerinde tutma riskini artırması, Fed'in izleyeceği para siyasetine yönelik belirsizlikleri de güçlendiriyor. Bu tablo faizlerin daha uzun mühlet yüksek kalabileceği beklentisini artırırken doları destekliyor ve altın üzere faiz getirisi olmayan varlıkların cazibesini azaltıyor.
ABD borsalarında teknoloji payları geriledi
New York borsası, çip şirketlerindeki satışların tesiriyle günü ekside tamamladı. Büyük bankaların akabinde açıklanan şirket bilançoları da yatırımcıların yakın takibindeydi.
TSMC'nin ikinci çeyrek net kârı yıllık bazda yüzde 77,4 artarak beklentileri aşmasına karşın şirketin sermaye harcamalarına yönelik beklentisini yukarı çekmesi paylarında yüzde 2,3'lük düşüşe sebep oldu.
Diğer yarı iletken şirketlerinde de kayıplar görüldü. Intel payları yüzde 5,8, Micron Technology yüzde 5,7, Arm Holdings yüzde 5,4, AMD yüzde 5,3 ve Broadcom yüzde 5 paha kaybetti.
United Airlines payları ise ikinci çeyrek finansal sonuçlarının beklentilerin üzerinde gelmesine karşın yükselen petrol fiyatlarının bu yıl yakıt maliyetini yaklaşık 6 milyar dolar artıracağı öngörüsü sonrası yüzde 1,8 geriledi.
GE Aerospace payları de beklentilerin üzerinde finansal sonuç açıklayıp yıl sonu kâr kestirimini yükseltmesine karşın yüzde 3,5 düştü.
Alphabet payları, şirketin yeni yapay zekâ modeli Gemini 3.5 Pro'nun lansmanının ertelendiğine yönelik haberlerin akabinde yüzde 4,4 kıymet kaybetti.
UnitedHealth ise yıl sonu kâr beklentisini yukarı yönlü revize etmesinin akabinde yüzde 1,2 yükseldi.
Netflix'in ikinci çeyrek geliri yıllık bazda yüzde 13,4 artışla 12,6 milyar dolara çıkarken, net kârı yaklaşık yüzde 8,8 artarak 3,4 milyar dolar oldu. Geçen yılın tıpkı periyodunda şirket 3,1 milyar dolar net kâr açıklamıştı.
Buna rağmen güçlü finansal sonuçlara karşın Netflix payları piyasa sonrası süreçlerde yüzde 8,9 geriledi.
Günü Dow Jones endeksi yüzde 0,20, S&P 500 endeksi yüzde 0,51 ve Nasdaq endeksi yüzde 1,47 kayıpla tamamlarken, ABD vadeli endeksleri yeni güne de düşüşle başladı.
Avrupa'da bilançolar ve siyaset gündemde
Avrupa borsalarında yön üzerinde şirket bilançoları tesirli oluyor. Kamu hizmetleri ile telekom dalındaki şirketlerin beklentilerin altında kalan sonuçları ve yapay zekâ şirketlerinin yüksek değerlemelerine ait telaşlar satış baskısını artırdı.
Bölgede siyasi gelişmeler de yakından izleniyor. İngiltere'de Andy Burnham'ın pazartesi günü başbakanlık vazifesini devralması beklenirken, yatırımcıların odağında yeni hazine ve maliye bakanının kim olacağı bulunuyor.
Ayrıca yeni hükümetin vergi siyasetleri da yakından takip ediliyor. Burnham'ın arazi vergisini artırabileceğine yönelik beklentiler öne çıkarken, analistler bu türlü bir adımın konut fiyatlarında sert düşüşe yol açabileceğini kıymetlendiriyor.
İngiltere Ulusal İstatistik Ofisi'nin (ONS) bilgilerine nazaran iktisat mart ayında yüzde 0,3 büyüdü, nisanda yüzde 0,1 daraldıktan sonra mayısta yüzde 0,1 büyüme kaydetti.
Avro Bölgesi ise mayıs ayında 7,8 milyar avro ticaret açığı verdi. Geçen yılın tıpkı ayında bölgede 15 milyar avro ticaret fazlası bulunuyordu.
Günün sonunda İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,54 yükselirken, Fransa CAC 40 yüzde 0,05, Almanya DAX 40 yüzde 0,34 ve İtalya FTSE MIB 30 yüzde 0,07 geriledi. Avrupa vadeli endeksleri ise yeni güne negatif başladı.
Asya borsalarında sert satışlar
Asya piyasalarında da negatif görünüm hakim olurken, Japonya borsasındaki sert düşüş dikkat çekti.
Bu hafta güçlü banka bilançolarının akabinde yatırımcıların yarı iletken kesiminden finans paylarına yönelmesi, çip şirketlerine daha bağımlı Asya piyasalarında satış baskısını artırdı.
Kapanışa yakın süreçlerde Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 6,4, Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 1,6 ve Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 2 bedel kaybetti.
Güney Kore piyasaları ise resmi tatil sebebiyle kapalı kaldı.
Yurt içinde gözler bilgi gündeminde
Borsa İstanbul'da dün alış yüklü bir seyir izlendi. BIST 100 endeksi günü yüzde 1,22 yükselişle 14.251,29 puanda tamamladı.
VİOP'ta BIST 30 endeksine dayalı ağustos vadeli kontrat ise akşam seansında olağan kapanışa nazaran yüzde 0,2 geriledi.
Dolar/TL kuru dün yüzde 0,1 yükselişle 47,0890 düzeyinden kapanırken, bugün bankalararası piyasada evvelki kapanışın yüzde 0,2 üzerinde 47,1610 düzeyinden süreç görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde konut fiyat endeksi, konut satış istatistikleri, kısa vadeli dış borç dataları ile Fitch Ratings'in Türkiye değerlendirmesinin takip edileceğini belirtiyor. Yurt dışında ise Avro Bölgesi enflasyonu ve ABD sanayi üretimi bilgileri öne çıkıyor.
Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.350 ve 14.500 puan direnç, 14.150 ile 14.000 puan düzeyleri ise takviye pozisyonunda bulunuyor.
Vargı Ekonomi Haberleri
