İstanbul Sanayi Odası (İSO) tarafından yayımlanan Türkiye İmalat PMI anketinin Haziran 2026 sonuçları, imalat sanayinin büyüme ivmesinde belirgin bir yavaşlama kaydedildiğini gösterdi. Eşik değerin üzerinde olan 50’nin altına inen tüm değerler, sektörün genelinde iyileşme yerine zorlanmayı işaret ediyor. Haziran ayında manşet PMI, Mayıs’taki 49,8’den 47,1’e gerilemiş durumda ve bu durum, üretim koşullarında süregelen daralmaya işaret ediyor. Sektörün performansında üst üste 27. aya yayılan küçülme kayda değerleşti. Üretimde Mayıs’ta görülen hafif artışın ardından Haziran’da tekrar yavaşlama görüldü.
Ankete katılan firmalar, belirsizliğin mıktarı ve piyasa koşullarındaki dalgalanmaların başlıca etkenler olduğunu belirtiyor. Orta Doğu’daki çatışmanın yol açtığı belirsizlik ve maliyet baskıları, yeni siparişlerde de belirginleşen düşüşe zemin hazırladı. Özellikle Haziran’da toplam yeni siparişlerinde kayıpların belirginleştiği, Mayıs’ta artış gösteren yeni ihracat siparişlerinin de yeniden gerilediği gözlemlendi. Satın alma süreçlerinde de Mayıs’taki artışın ardından Haziran’da yeni siparişlerdeki zayıflamanın etkili olduğu görüldü.
İstihdam düşüşü sürüyor. Firmalar istihdamı azaltmaya devam etti ve girdide enflasyonun nispi gerilemesi haziran ayında da sürse de, Orta Doğu’da yaşanan çatışmaların ham madde maliyetlerini yükseltmesi nedeniyle maliyetlerde artış baskısı sürüyor. Nihai ürün fiyatları ise enflasyonist baskısını azaltsa da yılbaşından beri en düşük seviyelere yakın seyretti. Tedarik zincirinde de karşılaşılan sıkıntılar, teslimat sürelerinde Haziran’da da uzamaya yol açtı; bununla birlikte bu uzama şubat döneminden sonra en ılımlı düzeye indi.
Bölgesel görünümde, talep zayıflığı ve maliyet baskılarının etkisiyle firmalar stoklarını da küçültme yönünde hareket etti. S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker, açıklamasında Mayıs ayında olumlu göstergeler veren Türk imalatının Haziran’da yeniden zayıfladığına dikkat çekti: “Yeni siparişlerdeki düşük eğilim, üretimin yeniden yavaşlamasına sebep oldu. Ana etken olarak Orta Doğu’daki savaşın etkileri vurgulanıyor; önümüzdeki dönemde jeopolitik gelişmelere bağlı olarak faaliyet koşullarının iyileşmesini beklemek için işaretler var.”
On sektörden yalnızca ikiında üretimde artış. Haziran raporu, 10 sektörün izlenmesiyle değerlendirildiğinde büyümenin çok sınırlı olduğuna işaret ediyor. En olumlu gelişmeler kimyasal, plastik ve kauçuk ürünler ile kara-deniz taşıtları sektörlerinde üretimin yeniden büyümeye dönmesi şeklinde kayda geçti. Öte yandan giyim ve deri ürünlerinde iki aylık büyüme son buldu. Gıda ürünleri sektöründe ise Temmuz 2025’ten beri görülen en sert daralma kaydedildi. Yeni siparişlerde artış gösteren tek sektör, kimyasal, plastik ve kauçuk ürünler olurken, tekstil sektöründe yeni siparişlerde belirgin bir erime görüldü. Aynı dönemde ihracat siparişlerinde de bazı sektörlerde artış kaydı önemliydi.
Haziran’da girdide enflasyonist baskılar, elektrikli ve elektronik ürünler dışındaki tüm sektörlerde hafifledi. Ancak elektrikli ve elektronik segmentinde en kuvvetli fiyat artışları gözlemlendi. Teslimat sürelerindeki bozulma en yoğun elektrikli ve elektronik sektöründe sürdü; buna karşılık giyim ve deri ile ağaç ve kağıt ürünlerinde tedarikçi performansında iyileşme kaydedildi. Yeni siparişler ve üretim gereksinimlerindeki zayıflık, pek çok sektörde istihdamın azalmasına zemin hazırladı.
Bu özetlemeler, Haziran ayı bağlamında imalat sektörünün IV. çeyrek dinamizmiyle ilişkili belirsizliklerin ve maliyet baskılarının sürmeye devam ettiğini gösteriyor. İç ve dış konjonktürdeki değişimler, önümüzdeki dönemde de üretim koşullarını önemli ölçüde etkileyecek gibi görünüyor.
