Ticaret Bakanlığı, tüketicilerin hedefli reklamcılıktan yapay zekayla oluşturulan tanıtımlara kadar aldatıcı uygulamalara karşı daha faal korunmasını sağlayacak yeni yönetmeliğin 1 Ağustos'ta yürürlüğe gireceğini bildirdi.
Bakanlıktan yapılan açıklamada, dijitalleşmeyle birlikte daha fazla reklam ve duyuruya maruz kalan tüketicilerin, aldatıcı reklamlara karşı daha faal korunması için Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği'nde değişiklik yapıldığı anımsatıldı.
Yeni yönetmeliğin 1 Ağustos'ta yürürlüğe gireceğine işaret edilen açıklamada, böylelikle, gayeli reklamcılıktan yapay zekayla oluşturulan reklamlara, sosyal medya etkileyicileri aracılığıyla yapılan tanıtımlardan indirimli satış reklamlarına kadar birçok alanda tüketicilerin korunmasına yönelik yeni kuralların uygulamaya alınacağı bildirildi.
Açıklamada, "Tüketicilerin çevrim içi davranışları ve ferdî datalarının tahlil edilerek makul kişi yahut kümelere özel reklam içeriklerinin sunulduğu amaçlı reklamcılık uygulamalarına ait düzenlemeler yapılmıştır. Buna nazaran reklam verenler, hangi kriterler kullanılarak tüketiciye gösterildiğine ve bu kriterlerin nasıl değiştirilebileceğine ait direkt ve kolay ulaşılabilir bilgileri sunmaları koşuluyla bu cins reklam uygulamalarını gerçekleştirebilecek." sözleri kullanıldı.
REKLAM
REKLAM
Çocuklara yönelik ferdî datalara dayalı profilleme metotları kullanılarak maksatlı reklam yapılmasının yasaklandığına dikkat çekilen açıklamada, şöyle denildi:
"Kamuoyunda influencer olarak bilinen sosyal medya etkileyicileri tarafından gerçekleştirilen paylaşımlarda, rastgele bir kar, indirimli eser veya hizmet ya da bir aktifliğe iştirak yoluyla menfaat elde edilmesi durumunda, kelam konusu paylaşımlarda açıkça reklam niteliğinin anlaşılmasını sağlayacak formda 'reklam' yahut 'tanıtım' ibarelerinin kullanılması mecburî hale getirilmiştir. Tüketicilere indirim ya da diğer bir yarar sağlanmasını bir koşula bağlayan koşullu satış reklamları da indirimli satış reklamlarına ait kurallara tabi olacak. İndirimli satış reklamlarında, indirimin başlangıç tarihinden evvelki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat, üzeri çizilerek indirimden evvelki fiyat olarak sunulabilecek. Meyve ve zerzevat üzere çabuk bozulabilen mallar ile hizmetlere ait reklamlarda ise indirimli fiyattan bir evvelki fiyat temel alınacak. Falcı, medyum, astrolog ve benzerleri tarafından verilen hizmet reklamları ile yasa dışı bahis ve kumar oyunlarına yönelik reklam yasağı genişletilerek, yasa dışı baht oyunları da yasak kapsamına alındı."
Açıklamada, tüketici şikayetlerinin yayımlanmasından evvel satıcı yahut sağlayıcılara açıklama yapma yahut karşılık verme hakkını kullanabilmesi için tanınan 72 saatlik müddetin 48 saate düşürüldüğü belirtilerek, bu mühlet içinde yanıt verilmediği takdirde değerlendirmelerin direkt yayımlanacağı bildirildi.
REKLAM
REKLAM
- Çevresel beyanlarda ispat zorunluluğu
Reklamlarda yapay zeka teknolojileri kullanılarak beşerden ayırt edilemeyecek dijital karakterlere yer verilmesi halinde, bu durumun açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir biçimde belirtilmesinin zarurî tutulduğu aktarılan açıklamada, "Gerçek bir kişinin yapay zeka teknolojileri kullanılarak oluşturulmuş dijital kopyasının, bir mal veya hizmeti şahsen deneyimlediği izlenimi verdiği ya da tavsiyede bulunduğu reklamların yapılması yasaklanmıştır." değerlendirmesinde bulunuldu.
Açıklamada, çevresel beyan içeren reklamlarda "çevre dostu" üzere genel içerikli kavram ve ibarelerin açıklama yapılmadan kullanılmasının yasaklandığı bildirilerek, "Çevresel beyanların, mal veya hizmetlerin hayat döngüsünün hangi basamağına ait olduğunun belirtilmesi zarurî hale getirilmiştir. Ayrıyeten çevresel beyan içeren reklamlarda belirtilen sertifika ve onayların yetkili kurum ve kuruluşlardan, üniversitelerin ilgili kısımlarından yahut akredite ya da bağımsız araştırma, test ve kıymetlendirme kuruluşlarından alınan dokümanlar ile ispatlanması zarurî tutulmuştur." sözleri kullanıldı.
Takviye edici besinlerin, olağan beslenme kapsamında tüketilen besinlerin yerine geçtiği izlenimi uyandıracak biçimde reklamının yapılmasının yasaklandığı belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:
"Bu eserlerin, sıhhat beyanı kapsamına giren konular hariç olmak üzere mukayeseli reklamı yapılabilecektir. Ticari reklam ve duyurularda, tüketicilerin bilgi ve deneyim eksikliğinin istismar edilmesinin önlenmesi hedefiyle akademik unvanların aldatıcı ve aldatıcı formda kullanılamayacağına ait karar yönetmeliğe eklenmiştir. Satın alım sürecine ait doğrulama yapılmasının mümkün olmadığı mecralardan alınan tüketici değerlendirmeleri yayınlanamayacaktır. Ayrıyeten değerlendirmelerin mal, hizmet, teslimat, satıcı yahut sağlayıcı üzere farklı başlıklar altında başka ayrı yayınlanması durumunda, bu değerlendirmelerin tümüne birebir alanda açık, anlaşılır, ayırt edilebilir ve çarçabuk erişilebilir biçimde yer verilmesi mecburî hale getirilmiştir. Bu yeni düzenlemelerle, tüketici haklarının korunması, piyasa şeffaflığının artırılması ve aldatıcı ticari uygulamalarla gayretini tıpkı kararlılıkla sürdürülecektir."
Vargı Ekonomi Haberleri
