Avrasya Kalkınma Bankası’nın Yıllık Toplantısı ve İş Forumu, Anadolu Ajansı Global İletişim Ortağı olduğu bir çerçevede 25-26 Haziran tarihlerinde Kazakistan’ın Almatı şehrinde gerçekleşti. Etkinlik boyunca ekonomi, teknoloji ve küresel gelişmeler masaya yatırıldı. Nobel ödüllü iktisatçı Daron Acemoğlu, bu dönemi “belirsizlik çağı” olarak tanımladı ve dünya dengelerinin ile nüfus yapısının değiştiğini, iklim değişikliğinin şehirleşme üzerinde yarattığı etkileriyle birlikte pek çok belirsizliği tetiklediğini söyledi.
Yapay zeka konusunda umduklarını aktarırken Acemoğlu, bu teknolojinin büyük bir fırsat olduğunun altını çizdi. Ancak iki önemli belirsizlik olduğuna vurgu yaptı: birincisi, yapay zekanın nasıl ve kimler için çalışacağı konusu; ikincisi ise mevcut stratejilerin kârlılık üzerinde nasıl bir etki yaratacağı. Şu anda trilyonlarca dolar yatırım söz konusu ve yapay zeka endüstrisinin anlamlı bir gelir yaratması gerektiğini belirtti. Bu durum gerçekleşmezse yatırımcılar riskli bir döneme girebilir ve piyasalarda dalgalanma artabilir.
“Gelecek beş yılda üretkenlik patlaması beklemek gerçekçi değil” diyen Acemoğlu, verimlilik konusundaki düşüncelerini net biçimde ifade etti. Endüstriyel alanlardaki dönüşüm sürerken, birçok işin tamamen yerine makinelerin geçmesiyle beraber belirgin bir verimlilik artışı beklemenin aceleci olabileceğini söyledi. Özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerin yapay zekayı entegre etme sürecinin yavaş ilerleyeceğini vurguladı ve bunun uzun bir yolculuk olduğunu belirtti. Ona göre doğru yatırımlar yapıldığında işçilere yardımcı olacak çözümler öne çıkabilir ve verimlilik artışında daha dengeli sonuçlar görülebilir.
ABD-Çin arasındaki çip savaşı küresel belirsizliği artıran bir diğer unsur olarak öne çıktı. Acemoğlu, iki ülkenin koordine olması gerektiğini ifade ederken, rekabetin dünyayı etkileyen riskler ve fırsatlar doğurduğunu kaydetti. Her ülkenin kendi iş gücü ve bilgi birikimi kapsamında hareket etmesi gerektiğini vurguladı. Ayrıca foundation modeller üzerinden geliştirilecek uygulamaların kendi kendine yetebilmesi için ülkelerin yatırım planları yapması gerektiğini belirtti.
ABD’nin enerji ve gıda fiyatları üzerinde yarattığı belirsizlikler konusuna da değinen Acemoğlu, Fed’in yönetişim yaklaşımına ilişkin sorular üzerinde durdu. Trump’ın taleplerinin Merkez Bankası üzerinde olası etkilerine karşı uyarıda bulunan konuşmacı, Fed’in bağımsızlığına dikkat çekti ve gelecek politikaların inandırıcılığını korumanın önemine vurgu yaptı. Sonuç olarak, Acemoğlu üretkenliğin ve yatırım süreçlerinin dengeli ilerlemesi gerektiğini ifade ederek konuşmasını noktaladı.
