Japonya’nın ihracatı haziran ayında geçen yılın tıpkı periyoduna nazaran yüzde 19,3 arttı. Yapay zekâ yatırımları, bilgi merkezi talebi ve hibrit araç satışları dış satımı destekledi.
İthalatın yüzde 25,4 artarak rekor düzeye çıkması ise ihracattaki yararı gölgede bıraktı. Ülke, piyasanın 120 milyar yenlik açık beklentisine karşılık 406,9 milyar yen dış ticaret açığı verdi.
İthalat rekor düzeye çıktı
Japonya’nın haziran ayındaki ithalatı 11,3 trilyon yene ulaştı. Yıllık artış yüzde 25,4 olurken piyasa beklentisi yüzde 21 düzeyinde bulunuyordu.
İthalattaki büyüme Kasım 2022’den bu yana en yüksek sürat olarak kaydedildi. Zayıf yen, güç ve ham madde alımlarının yerel para cinsinden maliyetini yükseltti.
Petrol hacmi düştü, fatura arttı
Japonya’nın ham petrol ithalat ölçüsü haziranda yıllık yüzde 13,7 geriledi. Buna rağmen petrol için ödenen meblağ yüzde 59,3 arttı.
Yen cinsinden petrol ünite maliyeti rekor düzeye çıktı. Orta Doğu’daki çatışmalar, deniz taşımacılığındaki riskler ve güç fiyatlarındaki yükseliş ithalat faturasını büyüttü.
Japonya, tedarik riskini azaltmak hedefiyle ABD ve Rusya’dan petrol alımlarını artırdı. Orta Doğu’dan yapılan alımlardaki düşüş ise evvelki aylara nazaran yavaşladı.
Yapay zekâ ihracatı taşıdı
Haziran ihracatındaki yüzde 19,3’lük artış, ekonomistlerin yüzde 18,6’lık kestirimini aştı. İhracat mayıs ayında yüzde 16,8 yükselmişti.
Yapay zekâ irtibatlı data merkezi yatırımları, yarı iletken ekipmanları ve teknoloji eserlerine yönelik talebi destekledi. Zayıf yen de Japon eserlerinin yurt dışındaki fiyat rekabetini artırdı.
ABD’ye yapılan ihracat yüzde 13 yükseldi. Yüksek akaryakıt fiyatları sebebiyle yakıt tasarruflu hibrit araçlara yönelen Amerikalı tüketiciler, Japon araba ihracatını destekledi.
Yen 163 düzeyini aştı
Dolar/yen kuru dış ticaret bilgilerinin açıklandığı saatlerde 163 düzeyinin üzerine çıktı. Yen, dolar karşısında 1986’dan bu yana en düşük seviyesine geriledi.
ABD tahvil faizlerindeki yükseliş, doların inançlı liman talebi ve petrol fiyatlarındaki artış yen üzerindeki baskıyı güçlendirdi. Japonya ile öbür büyük ekonomiler arasındaki faiz farkı da döviz piyasasındaki yönü belirlemeyi sürdürüyor.
Zayıf yen ihracatçıların gelirlerini desteklese de güç, besin ve ham madde ithalatını pahalılaştırıyor. Kurun enflasyon üzerindeki tesiri, hükümet ile Japonya Merkez Bankası üzerindeki baskıyı artırıyor.
Bakan müdahale mesajını yineledi
Japonya Maliye Bakanı Satsuki Katayama, dolar/yen kurunun 163 düzeyini aşmasının akabinde belli bir kur düzeyi hakkında yorum yapmadı.
Katayama, hükümetin tavrının değişmediğini belirterek gereksinim oluşması halinde döviz piyasasında her an uygun ve kararlı adım atılabileceğini söyledi. Açıklama, piyasada yeni bir yen alım müdahalesi ihtimalini gündeme taşıdı.
Japonya, yenin dolar karşısında 160 düzeyinin üzerine çıktığı nisan ve mayıs aylarında döviz piyasasına müdahale etmişti. Kelam konusu devirde yen alımı için yaklaşık 11,7 trilyon yen kullanıldı.
X hesabında tıpkı çizgi
Katayama’nın 22 Temmuz’daki açıklaması Maliye Bakanlığı’nda gazetecilere yapıldı. Bakanın resmî X hesabında doğrulanabilen kur müdahalesi paylaşımı ise 2 Haziran tarihini taşıyor.
Katayama, kelam konusu paylaşımda Reuters’ın yenin bedel kaybına karşı gerektiğinde her an uygun cevap verilebileceğini aktaran haberini yayımladı. Son açıklama, X hesabında daha evvel görünür kıldığı müdahale çizgisinin sürdüğünü gösterdi.
Hükümetin müdahale iletilerini sosyal medya üzerinden de yayması, açıklamaların sırf profesyonel döviz piyasalarına değil Japon kamuoyuna da ulaştırılmasını sağlıyor.
BOJ için siyaset sıkışması
Japonya Merkez Bankası’nın gelecek haftaki toplantıda siyaset faizini değiştirmemesi bekleniyor. Bankanın buna karşılık para siyasetinde sıkılaşma eğilimini koruyacağı varsayım ediliyor.
Yüksek güç maliyetleri ve zayıf yen enflasyonu yukarı iterken ekonomik büyümenin kırılgan kalması Bankanın karar alanını daraltıyor. Faiz artışı yen üzerindeki baskıyı azaltabilir fakat borçlanma maliyetlerini ve iç talep üzerindeki yükü artırabilir.
Yapay zekâ talebinin ihracatı desteklemesi büyüme tarafında tampon oluşturuyor. Petrol faturasındaki artışın kalıcı hale gelmesi ise şirketlerin maliyetlerine ve tüketici fiyatlarına daha güçlü yansıyabilir.
Piyasanın izleyeceği takvim
Piyasalar Japonya Merkez Bankası’nın gelecek hafta yapacağı toplantıyı, dolar/yen kurundaki 163 etrafındaki hareketi ve hükümetten gelecek yeni müdahale sinyallerini izleyecek.
Maliye Bakanlığı’nın döviz piyasası süreçlerine ait açıklamaları, müdahale olup olmadığının anlaşılması açısından belirleyici olacak. Petrol fiyatları ve Hürmüz Boğazı’ndaki nakliyat şartları da Japonya’nın ithalat maliyetleri üzerinde tesirli olacak.
Vargı Ekonomi Haberleri
