Haziran ayına dair tarımsal fiyat farkları ve üretim maliyetleri TZOB tarafından yeniden ele alınarak kamuoyuna sunuldu. Başkan Şemsi Bayraktar, üretici ile market arasındaki farkın en çok elmada olduğunu belirtirken, bu farkın yüzde 379,3 seviyesine ulaştığını kaydetti. Elmayı takip eden ürünler arasında havuç (yüzde 284,2), çilek (yüzde 283,5), yeşil fasulye (yüzde 251,3) ve kiraz (yüzde 246,9) yer alıyor.
Bayraktar, tüketiciye ulaşan fiyat farkının önemli ölçüde yüksek olduğuna dikkati çekerek üretici tarafından elde edilen 18 lira 75 kuruş seviyesindeki elmanın markette 89 lira 87 kuruşa ulaştığını belirtti. Bu durum, elmanın tüketiciye yaklaşık 4,8 kat daha yüksek bir maliyetle gittiğini gösteriyor.
Marketteki artışlar ve düşüşler Haziran ayında takip edilen 38 üründen 21’inde fiyat artışı, 17’sinde ise düşüş kaydedildi. En çok artış olan ürün %81 ile çilek olurken, havuç, kabak, kuru soğan ve patates de yükseliş gösterdi. En belirgin düşüş ise %37,8 ile domateste görüldü; domatesin ardından karpuz, nohut, kuru üzüm ve yumurta düşüşleri takip etti.
Üretici tarafında ise 30 ürünün 12’sinde artış, 9’unda düşüş ve 9’unda ise fiyat değişiminin olmadığını kaydedildi. En yüksek üretici artışı %112,5 ile kabakta, en büyük düşüş ise %54,8 ile karpuzda yaşandı.
Girdi maliyetleri yüksek seyrini sürdürüyor Bayraktar, gübre, yem, elektrik ve tarım ilacı fiyatlarının yıllık bazda arttığını vurguladı. Son bir yıl içinde amonyum sülfat gübresi %77,9, amonyum nitrat gübresi %72,4, besi yemi %30,9, süt yemi %29,2, elektrik maliyetleri %25,1 ve tarım ilaçları %27,8 oranında yükseldi. Bu dönemde mazot fiyatları bir önceki aya göre %2,7 gerilerken, yıllık bazda %31,5 artış kaydedildi.
Bu değerlendirme kapsamında içerik, tarımsal yapı içindeki dinamikleri ve maliyet baskılarını bir arada ele alarak hem üretici hem de tüketici perspektiflerini karşılaştırmalı olarak ortaya koyuyor.