Serbest Bölgeler Kurucu ve İşleticileri Derneği Başkanı Yusuf KILINÇ
Küresel iktisatta belirsizliklerin ve ticarette dalgalanmaların sürdüğü bir devirde hür bölgelerimizin ortaya koyduğu performans, Türkiye ekonomisinin üretim ve ihracat odaklı büyüme vizyonunun somut bir göstergesi oldu.
Serbest bölgelerimiz, 2026 yılının birinci altı ayında üretim, ihracat, yatırım ve istihdama sağladığı katkılarla ülke ekonomisinin büyüme gayelerine güçlü destek vermeye devam etti. 2026 yılı ocak-haziran periyodunda özgür bölgelerimizde gerçekleşen toplam ticaret hacmi, geçen yılın aynı periyoduna nazaran yüzde 3,76 artış göstererek 14,34 milyar dolara ulaştı. Bu sonuç, serbest bölgelerimizin memleketler arası ticaret ağlarındaki aktifliğini ve global paha zincirleri içerisindeki güçlü konumunu bir sefer daha ortaya koydu.
Serbest bölgeler, stratejik üretim üsleri pozisyonunu koruyor
Özellikle ihracat performansındaki artış dikkat cazip. Serbest bölgelerimizden yurt dışına gerçekleştirilen ticaret, geçen yılın tıpkı devrine nazaran yüzde 6,19 artışla 6,56 milyar dolara yükseldi. Bu güçlü artış, yüksek katma değerli üretimin ve ihracat odaklı faaliyetlerin hür bölgelerimizde sürat kesmeden devam ettiğini gösteriyor. Elde edilen bu muvaffakiyet, cari istikrara sağlanan katkının yanı sıra ülkemizin global pazarlardaki rekabet gücünü de pekiştiriyor.
Aynı periyotta Türkiye’nin toplam mal ihracatındaki artış oranının yüzde 3,6 düzeyinde gerçekleştiği dikkate alındığında, hür bölgelerdeki ihracat artış suratı Türkiye ortalamasının yaklaşık 1,7 katı seviyesinde gerçekleşti. Bu sonuç, serbest bölgelerimizin sadece birer ticaret merkezi değil; üretim, katma bedel, teknoloji ve ihracat odaklı bir kalkınma modeliyle faaliyet gösteren stratejik üretim üsleri olduğunu bir defa daha ortaya koydu. Serbest bölgelerde uygulanan ihracat odaklı yatırım politikaları, üretim altyapısının güçlendirilmesi, yüksek katma değerli sektörlerin desteklenmesi ve küresel tedarik zincirlerine entegrasyonu önceleyen yaklaşımın somut sonuçları alınıyor.
2025 yılında hür bölgelerde ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 142 düzeyinde gerçekleşirken, 2026 yılında birinci altı aylık devrinde ise bu oran yüzde 160 üzere manalı bir yükseliş gösterdi. Bu sonuç, serbest bölgelerimizin sırf ticaret hacmini büyüten değil, tıpkı vakitte ülkemize net döviz kazandıran üretim ve ihracat merkezleri olma niteliğini daha da güçlendirdiğini ortaya koydu. İhracatın ithalatı karşılama oranındaki yükseliş, özgür bölgelerde üretilen katma pahanın arttığını, ithal girdilerin daha yüksek katma değerli ürünlere dönüştürülerek uluslararası pazarlara sunulduğunu gösteriyor.
Serbest bölgelerin ihracat yeteneğinden yararlanılıyor
Serbest bölgelerimizde 2025 yılında gerçekleşen ihracatta yüksek teknolojili eserlerin hissesi yüzde 6,2’ye ulaştı. Türkiye’nin toplam ihracatında bu eserlerin hissesinin yüzde 3,8 olduğu düşünüldüğünde; özgür bölgelerde yüksek teknoloji eserlerinin ihracattaki payının Türkiye ortalamasından oransal tabirle yaklaşık yüzde 63 daha fazlasına denk geldiği görülüyor. Bu bölgelerin ileri teknoloji üretimi, Ar-Ge odaklı yatırımlar ve katma değerli ihracat bakımından ülkemizin stratejik üretim merkezleri haline geldiğini açıkça ortaya koyuyor.
Serbest bölgelerimiz, uluslararası pazarlara erişimde firmalarımıza kıymetli rekabet avantajı sağlamaya devam ediyor. Elde edilen bu performans; yüksek teknolojili üretimi, ihracat kapasitesini ve milletlerarası yatırım çekme potansiyelini güçlendiren özgür bölge modelimizin hakikat yönde ilerlediğinin değerli bir göstergesidir. Önümüzdeki devirde de katma değerli üretim, ihracat ve nitelikli yatırımları merkeze alan politikalarımızı kararlılıkla sürdürecek; özgür bölgelerimizin ülkemizin ihracat gayelerine, cari istikrarın güçlendirilmesine ve Türkiye Yüzyılı vizyonuna sağladığı katkıyı daha da artıracağız.
Diğer taraftan, Türkiye’den hür bölgelere gerçekleştirilen ticaretin yüzde 9,40 artarak 1,77 milyar dolara ulaşması, bölgelerimizdeki üretim faaliyetlerinin canlılığını ve yurt içi tedarik zincirleriyle kurulan güçlü entegrasyonu ortaya koyuyor. Ülkemizdeki KOBİ’lerden özgür bölgelere yönelik ticarette kaydedilen artış, üretim kapasitesinin genişlediğini, sanayicimizin özgür bölgelerin ihracat kabiliyetinden yararlandığını ve ülkemizde üretilen girdilere olan talebin arttığını gösteriyor.
Nitelikli yatırımların öncü merkezleri olarak gelişmeyi sürdürüyor
Yurt dışından hür bölgelere yapılan ticaretin de yüzde 0,84 artışla 4,08 milyar dolara yükselmesi, hür bölgelerimizin memleketler arası yatırımcılar ve global tedarik zincirleri açısından cazibesini koruduğunu teyit ediyor. Bölgeden Türkiye’ye yönelik ticarette hudutlu seviyede gerçekleşen gerileme ise özgür bölgelerde üretilen eserlerin daha yüksek oranda memleketler arası pazarlara yönlendirilmesi ve ihracat performansındaki güçlü artışla birlikte değerlendirildiğinde, dış pazarlara yönelik üretim kapasitesinin güçlendiğine işaret ediyor.
Serbest bölgeler, ülkemiz iktisadında üretimin, ihracatın, teknolojik dönüşümün ve nitelikli yatırımların öncü merkezleri olarak gelişmeye devam ediyor. Katma değerli üretimi artıran, ihracatı destekleyen, istihdam oluşturan ve milletlerarası yatırımcılar için cazibesini sürdüren özgür bölgelerimizin rekabet gücünü daha da artıracak siyaset ve uygulamaların hayata geçirilmesi yönünde Ticaret Bakanlığı ve SEBKİDER olarak iş birliği içinde çalışmalarımıza devam etmekteyiz.
Vargı Ekonomi Haberleri
