Recep ERÇİN
Özel okulların erken kayıtta aldıkları peşinata velilerden itiraz geldi. DÜNYA Gazetesi’ne ulaşan veliler, yeni eğitim döneminin resmi kayıt dönemi açılmadan yapılan erken kayıtlarda alınan peşinatın, rastgele bir nedenle öğrencinin öbür okula gitmesi durumunda iade edilmemesinden şikayet etti. Bilindiği üzere Türkiye’de eğitim-öğretim dönemi eylül ayında başlıyor. Ağustos ayı ise kayıt süreçleri ile geçiyor.
Fakat birçok veli, ocak ayından başlamak üzere temmuz ayına kadar geçen süreçte erken kayıt dönemi kampanyalarından yararlanmak için çocuklarını ya devam ettikleri özel okula ya da yeni nakil olacakları özel okula kayıt ettiriyor. Bu süreçte okulun yıllık bedelinin yüzde 10-15’i kadar bir peşin fiyat alınıyor. Öğrencinin imtihanla öğrenci alan devlet okuluna gitmesi yahut ailenin kent değiştirmesi üzere haller dışında, erken kayda karşın bu okula devam edilmemesi halinde ödenen yıllık fiyatın yüzde 10’u fiyatındaki bedel ceza olarak yansıtılıp veliye iade edilmiyor.
Veliler, çok erken yapılan kayıtlar sayesinde her ne kadar avantajlı fiyatlar elde edilse de bazen mecburî haller dışında da öğrencinin özel durumu yahut ailevi sebeplerle okul değiştirmesinin gerekebildiğini, bu yüzden özel öğretim kurumları yönetmeliğinde düzenleme yapılmasını, ödenen peşinatların belirli bir müddet gözetilerek iadesine imkan sağlanmasını talep ettiler. DÜNYA Gazetesi’ne açıklama yapan Tüketici Konfederasyonu (TÜKONFED) Başkanı Aydın Ağaoğlu, “Özel okul velileri hukuken ‘Tüketici’ sıfatını taşımaktadır ve okul ile uyuşmazlık halinde tüketici kanunu hükümleri kapsamında yargı süreci işletilir. Okuldan kaydı alınan öğrencilerin yerine yeni öğrenci kaydı yapılması halinde, özel okul açısından hukukta ‘Sebepsiz Zenginleşme’ olarak nitelenen haksız bir kar doğmuş olmaktadır.
Örneğin nisan ayında yapılan bir erken kayıt sonrası öğrencinin haziran yahut temmuz ayında öbür bir özel okula gitmesi halinde, daha evvel kayıt yaptırdığı okulun eylüle kadar onun yerine yeni öğrenci alabilme imkanı olduğundan bu ücretin iadesi gerekir. Bize nazaran, erken kayıt fiyatının geri alınamama halinin eğitim öğretim döneminin başlamasına ‘Bir ay kala’ halinde düzenlenmesi yerinde olacaktır” diye konuştu.
“İstisna imtihanla öğrenci alan okullar”
Konuya ait DÜNYA’ya bilgi veren Av. İbrahim Halil Devecioğlu, “20 Mart 2012'de Resmi Gazete’de yayınlanan ‘Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Kurumları Yönetmeliği’ 5. Bölümünde fiyat iadesi başlığı altında düzenlenen 56. madde veliler ile özel okullar arasındaki fiyat iadesine dair tartışmalara tahlil getirmektedir.
Yönetmeliğin 56. maddesinin 3. fıkrasının a bendi uyarınca, öğretim yılı başlamadan okuldan ayrılanlardan en fazla yıllık tahsil fiyatının yüzde 10’u kadar kesinti yapılabilir. Geri kalan yıllık tahsil fiyatının tamamının iade edilmesi gerekir. Bu kuralın en kıymetli istisnası tekrar maddede zikredilen, imtihanla öğrenci alan resmi okulların 9. sınıfına kayıt olma halidir. Bu durumda özel okul eğitim bedelinin tamamını, kesinti yapmaksızın iade etmek zorundadır.
Öğretim yılı başladıktan sonra okuldan ayrılma durumunda ise bu yüzde 10’luk kesintiye ek olarak öğrencinin tahsil gördüğü günlere nazaran hesaplanacak bir bedel talep edilebilir. Tahsil ücretini ders saati olarak belirleyen kurumlarda ise bu hesap saatlik yapılacaktır. Yönetmelik uyarınca kurumlar tarafından fiyat iadesinde bunlardan daha fazla bir kesinti yapılamaz” dedi.
Hangi durumda hakem heyetine başvurulabilir?
“56. maddenin 4. fıkrası uyarınca bedel iadesinin bir ay içinde verilmesi zorunludur” bilgisini paylaşan Devecioğlu, şunları aktardı: “Önemle belirtmek gerekir ki, vaat edilen eğitimin sunulmaması, mukavelenin tek taraflı fahiş bir halde değiştirilmesi üzere haklı fesih sayılabilecek hâllerde tekrar hiçbir kesinti yapılmaksızın ödenen tahsil bedelinin iade edilmesi gerekir.
Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Kurumları Yönetmeliği’ne muhalif olarak yapılan fazla kesinti bedelinin 186 bin Türk lirasını aşmadığı durumlarda velilerin tüketici hakem heyetine başvurma hakkı vardır. Bu noktada şunun altını çizmek gerekir, tüketici hakem heyetine müracaat sonunun aşılıp aşılmadığı haksızca kesilen iade bedeli üzerinden hesaplanır.
Yani tüm kontrat bedeli değil, haksız bir biçimde eksik iade edilen bedel ölçüsünün 186 bin TL’den az olması tüketici hakem heyetine müracaat için kafidir. Velilerin bir öbür hakkı ise anayasal teminat altındaki dilekçe hakkıdır. Açıkça yönetmeliğe ve adalete karşıt hareket eden öğretim kurumlarını Milli Eğitim Bakanlığı’na şikayet edebilirler.”
Vargı Ekonomi Haberleri